Iano Cornario (1546)

Zin egiten dut Aesculapius, Hygeia eta Panacearen aurrean, eta jainko eta jainkosa guztiak lekuko dauzkat, hurrengo juramentua gordeko dudala nire trebetasun eta zuhurtziaren arabera:

Apollinem medicum et Aesculapium Hygeamque ac Panacaeam iuro deosque omnes itemque deas testes facio me hoc iusiurandum et hanc contestationem pro viribus et iudicio meo integrum servaturum esse:

Gurasotzat hartuko dut arte hau irakatsiko didana. Harekin biziko naiz eta, beharrezkoa bada, berarekin nire ondasunak elkarbanatuko ditut. Bere semeak neure anaitzat hartuko ditut, eta eurei irakatsiko diet arte hau eurek nahi badute, saririk eta idatzizko promesarik gabe. Irakatsiko diet semeei eta nire maisuaren semeei bai eta ogibide honen arauak onartu dituztenei eta ikasle sartu direnei ere, baina azken hauei soilik oinarriak eta aginduak.

Praeceptorem, qui me hanc edocuit artem, parentum loco habiturum, vitam communicaturum eaque, quibus opus habuerit, impertiturum; eos item, qui ex eo nati sunt, pro fratribus masculis iudicare artemque hanc si discere voluerint, absque mercede et pacto edocturum, praeceptionum ac auditionum reliquaeque totius disciplinae participes facturum; tum meos, tum praeceptoris mei filios, immo et discipulos, qui mihi scripto caverint et medico iureiurando addicti fuerint, alium vero praeter hos nullum.

Aginduko ditut dietak nire pazienteen onerako, nire abilezia eta adimenaren arabera, eta sekula ez inori kaltetzeko.

Ceterum quod ad aegros pertinet sanandos, diaetam ipsis constituam pro facultate et iudicio meo commodam, omneque detrimentum et iniuriam ab eis prohibebo.

Inori eder egiteko ez dut sendagai hilgarririk aginduko, ezta heriotza eragin dezakeen aholkurik emango ere.
Ezta abortua eragin dezakeen biderik emakume bati emango ere.
Nire bizitza eta arteak garbi gordeko ditut.

Neque vero ullius preces apud me validae erunt, ut cuipiam venenum sim propinaturus neque etiam ad hanc rem consilium dabo. Similiter autem neque mulieri talum vulvae subditicium ad corrumpendum conceptum vel fetum dabo. Porro caste et sancte vitam et artem meam conservabo.

Harriak ez dizkiot inori kenduko, nahiz eta pazienteak gaixotasuna agerian eduki. Ebakuntza mota hau utziko diet praktikanteei, arte honen espezialistei.

Nec vero calculo laborantes secabo, sed viris chirurgiae operariis eius rei faciendae locum dabo.

Etxe batean sartzen banaiz gaixoen onerako bakarrik izango da, nahita egindako edozein kaltetik eta lohikeriatik nire burua aldenduz, eta bereziki emakume edo gizonekiko maitasunaren plazerretatik, hala pertsona askeak nola esklaboak diren.

In quascumque domus ingrediar, ob utilitatem aegrotantium intrabo. Ab omnique iniuria voluntaria inferenda et corruptione cum alia, tum praesertim operum veneriorum abstinebo, sive muliebria sive virilia, liberorumve hominum et servorum corpora mihi contigerint curanda.

Lanbidearen praktikan eta jendearekin eguneroko harremanetan hartutako nire ezagutzak, atzerrira zabaldu behar ez direnak, sekretuan mantenduko ditut eta ez ditut inoiz azalduko.

Quaecumque vero inter curandum videro aut audivero, immo etiam ad medicandum non adhibitus in communi hominum vita cognovero, ea siquidem efferre non contulerit, tacebo et tamquam arcana apud me continebo.

Zina zehatz-mehatz gordetzen badut, bizitza disfrutatu eta nire artea praktika dezadala, garai guztietako gizon guztiek errespetaturik. Baina alboratzen edo hausten badut, kontrakoa gerta dakidala.

Hoc igitur iusiurandum mihi integre servanti et non confundenti contingat et vita et arte feliciter frui et apud omnes homines in perpetuum gloriam meam celebrari. Transgredienti autem et peieranti his contraria eveniant.